Skip to content

monument vandalism

171209

til12_anonyme_001f

Με αφορμή λοιπόν την επίθεση κατά Μπερλουσκόνι, και τους έξι θεωρητικούς που αναφέρονται στην προηγούμενη ανάρτηση, μπορούμε άραγε να αντλήσουμε συμπεράσματα για τον βανδαλισμό των μνημείων;

Η φύση του μνημείου εκδηλώνεται στο δημόσιο χώρο ως καθολικό σχήμα αναπαράστασης που δεν επιδέχεται αμφίδρομης συσχέτισης με τον κοινωνικό χώρο, παρά λειτουργεί μόνον ως πομπός (νοημάτων, ερμηνειών ή υπενθυμίσεων). Η αφήγηση του μνημείου δεν συμπεριλαμβάνει το δημόσιο χώρο που κατοικεί. Αντιθέτως επιφέρει την εξουδετέρωση του χώρου σε εικόνα και τη διαστρέβλωση του δημόσιου χαρακτήρα του σε κοινόχρηστο.

Μπορούμε να πούμε ότι η αναπαραστατική αυτή πρακτική απορρέει από μια παράδοση εξουσίας του Παλαιού Καθεστώτος; Μπορούμε να πούμε ότι ως πρακτική της αντιπροσωπευτικής, φιλελεύθερης και μαζικής δημοκρατίας αποτελεί μια χωρική εκδοχή ενός δημοκρατικού παράδοξου;

Υποκαθιστώντας τον ηγεμόνα με την μνήμη, το μνημείο εγκαθιστά το πρόσφατο παρελθόν ως ερμηνεία και το απώτερο ως Ιστορία, κατασκευάζοντας την ταυτότητα. Το μνημείο προς τιμήν (γεγονότος ή προσώπου) αλλά και το μνημείο προς διατήρηση (που αποτελεί και αυτό κατασκεύασμα της υλικής και εννοιολογικής του αποκατάστασης), φέρει και αναπαριστά έτσι που αξιώνει να είναι το πρόσωπο της εξουσίας στο δημόσιο χώρο, συντρίβοντας τη διαμάχη μεταξύ θεμιτού και αθέμιτου[1] πάνω σε αυτήν την αναπαράσταση.

Εξ αυτού, ένα γλυπτό δύναται να λιντσάρεται ως πρόσωπο. Αν για την προσέγγισή της αυτή η βία επιδέχεται αναγωγής στη βία κατά προσώπου, η θεώρηση ότι η πρακτική του βανδαλισμού (μνημείων στη δημόσια επικράτεια δημοκρατικών καθεστώτων) αφορά την απαξίωση της τέχνης (όπως θα ισχυριστεί ο Gamboni στην εισαγωγή του The Distraction of Art) είναι το λιγότερο δευτερεύουσα.

_________________________________________________________________________

[1]«Ο δημόσιος χώρος […] είναι ο κοινωνικός χώρος όπου, με την απουσία ενός θεμελίου, το νόημα και η ενότητα του κοινωνικού τίθενται υπό διαπραγμάτευση – καθώς την ίδια στιγμή που συστήνεται, τίθεται σε διακινδύνευση. Αυτό που αναγνωρίζεται στο δημόσιο χώρο είναι η νομιμότητα της διαμάχης για το τι είναι θεμιτό και τι αθέμιτο» (διατύπωση σκέψης του Lefort στο Deutsche, 2008, σ. 143).

* Dès la déchéance de l’Empire et la proclamation de la République le 4 septembre 1870, des voix s’élèvent dans Paris pour réclamer la mise à bas de la colonne Vendôme, considérée comme l’odieux symbole des malheurs de la France. «Ainsi donc, au lendemain de Sedan, un violent orage grondait contre la colonne Vendôme», écrira Jules Castagnary en 1882 dans son opuscule intitulé Gustave Courbet et la colonne Vendôme, Plaidoyer pour un ami mort. Dans ce concert de revendications, Courbet s’exprime dans les colonnes du Bulletin officiel de la municipalité de Paris : «Attendu que la colonne Vendôme est un monument dénué de toute valeur artistique, tendant à perpétuer par son expression les idées de guerre et de conquête qui étaient dans la dynastie impériale, mais que réprouve le sentiment d’une nation républicaine, (le citoyen Courbet) émet le vœu que le gouvernement de la Défense nationale veuille bien l’autoriser à déboulonner cette colonne». Cette proposition resta sans suite. Mais le projet fut repris par la Commune qui le vota le 12 avril 1871, tout en décidant la démolition du monument qui eut lieu le 8 mai suivant (με αφορμή το http://phrixos.blogspot.com/2009/12/creative-vandalism.html).

Advertisements
No comments yet

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

%d bloggers like this: